Zadośćuczynienie za krzywdę wyrządzoną przemocą domową

Alimenty regresowe co to jest i kiedy przysługują?
7 lutego 2016
Jak eksmitować osobę dopuszczającą się przemocy w rodzinie?
14 marca 2016
Show all

Przemoc domowa to temat wciąż drażliwy, mimo iż o przemocy więcej się mówi i podejmuje się sporo inicjatyw, które mają jej przeciwdziałać. Niewątpliwie efektem tych wszystkich kroków jest wzrost świadomości społeczeństwa i uwrażliwienie na tego typu problemy, co przyczynia się również do szukania przez ofiary przemocy domowej pomocy w różnego rodzaju placówkach oraz zawiadamiania właściwych organów o przypadkach jej stosowania.

Ofiary przemocy domowej coraz częściej dochodzą również swych praw w sądzie karnym, domagając się ukarania swojego  oprawcy, jednakże znacznie rzadziej wysuwane jest żądanie zapłaty stosownej kwoty tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, choć o zasądzenie takiego świadczenia pokrzywdzony przemocą domową także może się ubiegać.

Zgodnie z regulacjami zawartymi w Kodeksie cywilnym, każdy kto ze swojej winy wyrządził drugiemu szkodę, zobowiązany jest do jej naprawienia, a ponadto, w przypadku wyrządzenia szkody na osobie, sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Zadośćuczynienie jest zatem świadczeniem, którego celem jest zrekompensowanie doznanego przez pokrzywdzonego bólu, cierpienia czy upokorzeń, a więc powstałej u pokrzywdzonego, na skutek czynu niedozwolonego, szkody niemajątkowej.

Na gruncie obecnie obowiązujących przepisów na próżno szukać definicji „krzywdy”, jednakże ugruntowane w tym zakresie orzecznictwo dostatecznie wyjaśnia tę kwestię. Krzywda utożsamiana jest przede wszystkim z negatywnymi przeżyciami w sferze psychicznej jednostki – musi być konsekwencją naruszenia dóbr osobistych, a nie majątkowych. Natomiast w wyroku z dnia 20 listopada 2014 r., Sąd Apelacyjny w Poznaniu, sygn. akt: III APA 24/14, wskazał, iż „użyte w art. 445 § 1 KC pojęcie krzywdy mieści w sobie wszelkie ujemne następstwa uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, zarówno w sferze cierpień fizycznych w postaci bólu i innych dolegliwości, jak i psychicznych, polegających na ujemnych uczuciach przeżywanych bądź w związku z cierpieniami fizycznymi, bądź w związku z następstwami uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, w tym również w postaci wyłączenia z normalnego życia”.

Potrzebujesz pomocy doświadczonych adwokatów – zapraszamy do kontaktu Kancelaria Adwokacka Wrocław

O zasądzenie stosownego zadośćuczynienia pokrzywdzony może ubiegać się zarówno w postępowaniu cywilnym, jak i karnym. Aby uzyskać zadośćuczynienie w procesie cywilnym, pokrzywdzony winien wystąpić z powództwem przeciwko osobie, która przemocy domowej się dopuściła. W trakcie takiego postępowania sąd na podstawie okoliczności sprawy musi zdecydować czy i w jakiej wysokości pokrzywdzonemu należy się zadośćuczynienie. Z uwagi, iż krzywda wyrządzona drugiej osobie nie ma charakteru majątkowego, musi ona zostać przeliczona na określoną sumę pieniężną, a zatem sąd ustalając wysokość zadośćuczynienia musi określić rozmiar doznanej przez pokrzywdzonego szkody, biorąc pod uwagę m.in.: utratę zdrowia; problemy o charakterze psychicznym, np. stany lękowe, depresyjne, obniżony nastrój; dolegliwości bólowe; trudności w funkcjonowaniu w społeczeństwie, np. pogorszenie relacji bądź unikanie kontaktu z innymi ludźmi; okoliczności popełnienia przestępstwa, np. sposób działania sprawcy; skutki przestępstwa o charakterze seksualnym, np. ciąża, zarażenie chorobą przenoszoną drogą płciową czy późniejsze zaburzenia życia intymnego powstałe na skutek popełnionego czynu.

Ciekawe artykuły: Dowody w sprawie karnej dotyczącej przemocy domowej – jak założyć sprawę karną?

Z uwagi, iż odczucie krzywdy jest bardzo indywidualną sprawą, sąd miarkując wysokość zadośćuczynienia powinien każdorazowo bardzo szczegółowo odnosić okoliczności konkretnej sprawy do danej osoby, nie można bowiem w tym przypadku posłużyć się swego rodzaju schematem czy wypracowanym wzorcem. Kierując powództwo do sądu należy oczywiście pamiętać, aby przedstawić dowody na poparcie prezentowanego stanowiska. W przypadku roszczenia o zadośćuczynienie dowodem może być np. dokumentacja medyczna obrazująca rozmiar doznanych obrażeń i proces powrotu do zdrowia, bądź zeznania świadków, którzy mają wiedzę na temat sytuacji rodzinnej pokrzywdzonego.

Uzyskanie stosownego zadośćuczynienia za doznaną krzywdę możliwe jest również w trakcie trwania postępowania karnego. Jeśli bowiem zdarzenie w wyniku którego pokrzywdzony poniósł krzywdę stanowi przestępstwo w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, i w związku z tym toczy się postępowanie karne, pokrzywdzony może, aż do zamknięcia przewodu sądowego na rozprawie głównej, złożyć wniosek, aby sąd orzekł obowiązek naprawienia przez sprawcę, w całości albo w części, wyrządzonej przestępstwem szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.

Zobacz także: 

Wniosek o nałożenie na oskarżonego obowiązku naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę

Jak napisać pozew o rozwód z wyłącznej winy małżonka z powodu przemocy domowej?

Orzeczenie odszkodowania lub zadośćuczynienia o którym mowa powyżej, nie stoi na przeszkodzie dochodzeniu niezaspokojonej części roszczenia na drodze postępowania cywilnego. Pamiętać jednak należy, iż dochodzenie zadośćuczynienia w procesie karnym możliwe jest tylko wtedy, gdy przeciwko sprawcy toczy się postępowanie karne, jeśli takie postępowanie nie zostało zainicjowane wówczas o wypłatę zadośćuczynienia można ubiegać się tylko na drodze postępowania cywilnego, nie istnieje bowiem możliwość, aby wnieść do sądu karnego samodzielny wniosek o zobowiązanie sprawcy do wypłaty zadośćuczynienia za doznaną krzywdę bez jednoczesnego skazania sprawcy za zarzucany mu czyn.

 
Adwokat Paweł Borowski
Adwokat Paweł Borowski
Prowadzi kancelarię adwokacką we Wrocławiu. Specjalizuje się w sprawach o rozwód, podział majątku, alimenty ( sprawy rodzinne ) a także w sprawach spadkowych o zachowek, dział spadku, stwierdzenie nabycia spadku.
Loading Facebook Comments ...

Dodaj komentarz